ไวยากรณ์

1 04 2009

โดย ธุลีดิน

ไวยากรณ์

 

การสื่อสาร สื่อความหมายระหว่างกัน จะต้องจัดเรียงองค์ประกอบของประโยคตามไวยากรณ์ที่เข้าใจต้องตรงกัน  เมื่อใดไร้กฎเกณฑ์ จะมีแต่ความสับสน ความเข้าใจผิด  ไวยากรณ์เลวเป็นที่มาของประโยคเลว  ตัวอย่างประโยคที่ผมโปรดที่สุดจากหนังสือของ วิลเลียม สตรังก์ สั้น ๆ ง่าย ๆ แค่นามกับกริยา คือ As a mother of fire, with another one on the way, my ironing board is always up.

นามกับกริยาเป็นองค์ประกอบสำคัญสองส่วนที่จะขาดเสียมิได้ หากขาดตัวใดตัวหนึ่ง กลุ่มคำนั้นก็ไม่เป็นประโยค  เพราะประโยคคือ กลุ่มของคำที่ประกอบด้วยประธาน (คำนาม) ทำหน้าที่อะไรสักอย่าง (กริยา)  กลุ่มคำนี้จะขึ้นต้นด้วยตัวนำ และจบลงด้วยเครื่องหมาย ฟูลสต็อป รวมความคิดสมบูรณ์หนึ่งเดียวของผู้เขียน กระโดดข้ามสู่ความคิดของผู้อ่าน

จำเป็นด้วยหรือที่จะต้องเขียนเต็มประโยคทุกคราวไป?

กำจัดคำถามนี้ไปเถอะครับ ถึงคุณจะเขียนเพียงเศษของประโยค เรียงแค่วลีหรืออนุประโยคแล้วยังสื่อความหมายในใจได้ ก็จะไม่มีตำรวจลับไวยากรณ์มาคร่าตัวไปขังไว้ในค่ายกักกัน  แม้แต่ วิลเลียม สตรังก์ มุสโสลินีแห่งการแสดงโวหาร ก็ยังมองเห็นความรื่นรมย์เอร็ดอร่อยของภาษา

 "ข้าพเจ้าสังเกตเห็นว่านักเขียนชั้นยอด มักจะไม่ใส่ใจหลักเกณฑ์ในการแสดงโวหาร"  แต่เขาก็เพิ่มเติม ซึ่งผมอยากจะให้คุณพิจารณาให้ดี  "…เว้นแต่ว่าเขาจะแน่ใจแล้วว่าทำได้เป็นเลิศ (นักเขียน) พึงยึดกฎเกณฑ์ไว้ให้ดีที่สุด"

อนุประโยคทีเด็ดอยู่ที่ เว้นแต่ว่าเขาจะแน่ใจแล้วว่าทำได้เป็นเลิศ ถ้าคุณไม่มีความเชี่ยวชาญเชิงการแสดงโวหาร คุณจะทราบได้อย่างไรว่าองค์ประกอบเหล่านั้นแตกแยกย่อยออกเป็นประโยคเกี่ยวเนื่องกันได้อย่างไร?  จะทราบได้อย่างไรว่า ยกมาเพียงบางหน่วย แล้วสื่อความได้เป็นเลิศ (หรือยกมาเพียงเศษเสี้ยวแล้วความหมายเสียไป?) คำตอบที่เห็นได้ชัด ไม่มีทางทราบได้เลย และไม่รู้ตัวด้วยซ้ำไปว่า เมื่อใดแสดงโวหารได้เข้าท่า ยามใดใช้ไม่ได้

สูงสุดคืนสู่สามัญ ผู้แตกฉานเรื่องไวยากรณ์ จะใช้เพียงคำนาม (คำที่มีชื่อเรียกขาน) และกริยา (คำที่แสดงอาการ)

หาคำนามมาสักคำ หากริยามาสักคำ นำมาวางเรียงกัน…ไม่เคยพลาด Rocks explode. Jane transmits. Mountains float.  ประโยคสมบูรณ์แบบ ได้ความคิดเป็นเหตุเป็นผล  โครงสร้างอย่างง่าย แม่นยำ  นาม-กริยาเป็นเหมือนตาข่ายนิรภัยรองรับงานเขียน  วิลเลียม สตรังก์ ออกคำเตือนว่า การใช้ประโยคสั้น ๆ บ่อยครั้งซ้ำซาก ต่อเรียงกันเป็นแถว ถือได้ว่าเป็นภัยเหมือนกัน แต่ประโยคอย่างง่ายปูลาดเส้นทางเดินให้หลีกลัดเลาะหลบภัยในยามที่เสี่ยงต่อการหลงทางในป่าการแสดงโวหารซับซ้อน…อนุประโยคจำกัดและไม่จำกัด วลีที่ใช้ขยายความหมาย บุรพบท และประโยคเชิงช้อน เมื่อใดที่คุณตระหนักว่าอาจจะหลงทางในเขาวงกตจนไม่อาจสื่อความในใจออกมาให้แจ่มชัดได้แล้ว เตือนตนให้นึกถึง ‘Rock explode.  Mountains float.’ ไว้ให้มั่น

ไวยากรณ์ไม่ได้เป็นแต่เพียงความเจ็บปวดยอกแสยงบั้นท้ายแต่เพียงอย่างเดียวนะครับ หากแต่เป็นไม้เท้าช่วยพยุงให้คุณก้าวเดินไปอย่างมั่นคง ช่วยเรียงความคิดของคุณให้แกร่งขึ้นทีละน้อย ก่อนจะวาดลวดลายได้เต็มที่  มองในแง่นี้นะครับ ประโยคสั้น ๆ พวกนี้ เฮมิงเวย์ นำมาใช้ได้ผลแล้ว  หรือไม่จริง?  แม้แต่ในยามที่เขาดื่มเมามายตั้งแต่หัวจรดรูทวาร หมอนี่ก็ยังถือเป็นอัจฉริยะยากจะหาใครเทียบได้

ถ้าคุณไม่แน่ใจว่าไวยากรณ์ของคุณจะแม่นพอ เดินเข้าไปหาซื้อหนังสือหลักภาษา บอกให้คนขายห่อด้วยกระดาษสีน้ำตาล ไม่ให้ผู้ใดทราบว่าคุณอ่านหนังสือประเภทไหน  หนังสือเล่มเดียวกับที่คุณเคยอ่านผ่านตามาแล้วตอนมัธยมปลาย ผมคิดว่าคุณน่าจะดีใจและโล่งอกที่พบว่าตัวเองก็อ่านเนื้อหาตั้งแต่ปกหน้าจนถึงปกหลังรู้เรื่อง

(ครั้งหน้าเรายังอยู่ชั้นบนกล่องเครื่องมือของสตีเฟ่น คิงก์ ว่าด้วย active กับ passive voice และ คำวิเศษณ์ อย่าง ที่ดูเหมือนจะเป็นตรายางนักหัดเขียน) ·

 

ที่มา : Stephen King : On writing  

นพดล เวชสวัสดิ์ แปล

 

 

ผมเพียงแต่คิดว่า นักเขียนน่าจะมีความสามารถที่จะรับรู้ หรือเรียนรู้ประสบการณ์ทางจิตวิญญาณมากกว่า คือเข้าใจความเป็นไปของมนุษย์ เข้าใจโลกชัดเจนขึ้น ถ้ามุมมองต่อโลกและสังคมมันชัดเจนแล้ว ผมคิดว่าก็น่าจะเขียนหนังสือได้ดีในระดับหนึ่ง คือมันเขียนด้วยความเข้าใจด้วย ที่เหลือมันเป็นจินตนาการที่เราใส่เข้าไปในหนังสือ

 

วินทร์ เลียววาริณ-

 

Advertisements

คำสั่งกระทำ

Information

ใส่ความเห็น

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / เปลี่ยนแปลง )

Connecting to %s




%d bloggers like this: