เรื่องจากปก โดย กีรติ
ทำมือ ทำไม
.
.
มีคำถามอยู่มากว่า ทำไมเราจึงต้องรู้จักที่จะผลิตข้าวของเครื่องใช้เองบ้าง ทำไมเราไม่ซื้อ ซื้อ ซื้อ เป็นคำถามที่ตอบไม่ง่าย และยากที่จะอธิบาย คนเราเรียนรู้จักชีวิตที่สุขสบายมาตั้งแต่เกิด ไม่ว่าจะเป็นการติดยึดอยู่กับสิ่งนั้น สิ่งนี้ แม้ว่าไม่มีโอกาสจะได้รับก็ยังคงตะกายเพื่อให้ได้มา จึงเห็นผู้คนปากกัดตีนถีบมากหน้าหลายตา ดิ้นรนแสวงหาปัจจัยอำนวยความสะดวกมาบำรุงตน ที่กล่าวเช่นนี้ เพราะผู้เขียนก็เป็นหนึ่งในนั้นด้วย
ครั้งแรกที่เริ่มเย็บผ้า ซ่อมแซมข้าวของ และพยายามเรียกชีวิตของชำรุดให้กลับมาใช้ได้ใหม่ นาทีนั้น ก็รู้ทันทีว่า ทุกๆอย่างในโลกล้วนถูกทำขึ้น ต่างกันแต่เพียงว่า ถูกทำโดยอยู่ภายใต้เครื่องจักร หรือด้วยสองมือเปล่าๆของคนเรานี้
เมื่อครั้งสัมผัสของเล่นที่เป็นพลาสติก หาซื้อจากร้านค้าเล็กๆในหมู่บ้าน กลับมาพบว่า ของเล่นที่ทำจากไม้และเป็นฝีมือของผู้เป็นพ่อก็น่าสนุกไม่แพ้กัน หนำซ้ำเวลามันผุพังเก่าแก่ลง ของเล่นไม้ที่พ่อทำนั้น กลับดูเหมือนมีชีวิต มีลมหายใจและกล่าวเบาๆว่า ไงเพื่อน ทำให้รู้สึกว่าเราโตมาด้วยกันนะ เราแก่ลงไปด้วยกันนะ ในขณะที่ของเล่นที่ซื้อจากร้านมันไปเป็นชิ้นส่วนของขยะในมุมโลกไหนแล้วก็ไม่รู้
แต่เอ..พลาสติกของทำด้วยน้ำมือมนุษย์นี่
ความรู้สึกของคนเราที่พูดถึงของ handmade เป็นสิ่งที่บอกว่า นี่นะคือสิ่งที่ประดิษฐ์ขึ้น มีชิ้นเดียวที่หน้าตาแบบนี้ ไม่มีที่ซ้ำกันนะ แบบนี้คือความเป็นเอกของชิ้นงานเหล่านั้น นี่ล่ะ คือความน่าสนใจและทำให้รู้สึกถึงความเป็นศิลปะและความตั้งใจ ทั้งนี้ก็ด้วยเครื่องจักรและมนุษย์ที่มีศักยภาพแตกต่างกัน ข้อจำกัดของมนุษย์ทำให้ของที่ผลิตด้วยมือมีค่าขึ้น
แต่กว่าที่คนเราจะได้มองเห็นจุดน่าวิเศษตรงนี้ เราเองก็เสพสิ่งผลิตจากโรงงานเสียจนเอียน แต่นั่นก็อาจกล่าวได้ว่า ไม่ทุกอย่างหรอกที่งานทำมือจะสนองได้ดี
และไม่ทุกอย่างเลยจริงๆ ที่เครื่องจักรจะให้สิ่งมีชีวิตเช่นมนุษย์อย่างเรา •
.
ความเห็นล่าสุด